Cevat Rüştü Öktem

Cevat Rüştü Öktem (1885, İstanbul-1936, Ankara), Türk öğretmen, yazar, Ziraat Vekaleti Neşriyat Müdürü.

Hayatı

1885'te İstanbul’da doğdu. Tophane’de Kabataş ve Feyziye mektepleri, Vefa idadisinden me'zûniyetini ve Saint Benoit Fransız mektebinden mezun oldu. 1906'da Şurâ-yı Devlet Matbaa Kaleminde göreve başladı. 1911-1914 arasında Montpellier Yüksek Ziraat Mektebi'nde eğitim aldı. Aynı zaman diliminde Houdau Tavukçuluk Mektebi'ni de bitirdi. Yurda döndüğünde İstanbul Şehremaneti (Belediyesi) Umumî Bahçeler Bahçıvanbaşı Muavinliği ile görevlendirildi. Daha sonra İstanbul Vilâyeti merkez Zirâ‘at Memurluğu ve Halkalı Zirâ‘at Mekteb-i Âlîsi muallimliği, müdür başyardımcılığı, İstanbul Vilâyeti Zirâ‘at Müdür vekilliği, Darülmuallimin Zirai İlimler dersi hocalığı, 1931’den itibaren İktisat Vekâleti “İstatistik ve Neşriyat Müdürü, Ziraat Vekâleti Neşriyat Müdürü gibi görevlerde bulunuştur. Bu görevde iken 19 Mart 1936’da Ankara’da vefat etmiştir. 

https://www.yenisafak.com/arsiv/2002/subat/20/mkutlu.html

https://www.academia.edu/51124538/Cumhuriyet_in_%C4%B0lk_Y%C4%B1llar%C4%B1ndan_Bir_Ziraat_Dergisi_Tarla_ve_Bah%C3%A7e_1924_1925_

Cevat Rüştü, memuriyet hayatına, asıl mesleği olan zirâ‘atçılık üzerine bir tahsil görme-den önce atılır. İlk resmî görevi, 1322 (1906) senesinde Şurâ-yı Devlet Matba‘a Kalemindedir.Ahmet Midhat Efendi’nin “Oğlum Cevat! Git tahsil et de gel, çiftlikte (A. Midhat Efen-di’nin çiftliği) seninle beraber çalışalım”78 şeklindeki teşvikiyle Fransa’nın yolunu tutar. 1911-1914 arasında, yani yaklaşık dört yıl, Montpellier Yüksek Zirâ‘at Mektebinde okur ve buradan me'zûn olur. Aynı zaman diliminde Houdau Tavukçuluk Mektebini de bitirerek Fransa’dan azamî fayda ile yurda döner.Zirâ‘at mütehassısı Cevat Rüştü,’nün ta‘yin edildiği yeni memuriyet, İstanbul Şehremane-ti (Belediyesi) Umumî Bahçeler Bahçıvanbaşı Muavinliğidir. Bundan sonraki vazifesi, Adalar Çam Ormanları memurluğudur.Daha sonra İstanbul Vilâyeti merkez Zirâ‘at Memurluğu ve Halkalı Zirâ‘at Mekteb-i Âlîsi muallimliği de yapmıştır. 1919 Mayıs’ında aynı mektebin “Müdür-i sâni”liğine (ikinci müdür-lük yani müdür başyardımcılığına) getirilmiştir79.Cevat Rüştü, 1919 başlarında önce İstanbul Vilâyeti Zirâ‘at Müdür vekilliğine atanmış, daha sonra bu görevine ilaveten Darülmuallımin-i Âliye (Yüksek Erkek Öğretmen Okulu) Meclis-i Muallimin (Öğretmenler kurulu)  kararıyla okulun “U‘lûm-ı Zirâ‘îyye” (Zirâ‘î ilimler) hocalığına ta‘yin edilmiştir80.1924’te, Halkalı ve Beykoz Zirâ‘at Mektebinde muallim olarak görev yapmıştır81. 1927 yı-lında, “Zirâ‘at Mekteb-i Âlîsi”nde “müderris”82, 1931’de İktisat Vekâleti “İstatistik ve Neşriy-yât müdürü”83 olarak görev yapmıştır. Daha sonra Zirâ‘at Vekâleti Neşriyyât Müdürü olarak, en son ise Zirâ‘at Bakanlığı Neşriy-yât Şu‘besi Müdürü olarak görev yaptığı dönemde vefat etmiştir.  Cevat Rüştü, 19 Mart 1936’da Ankara’da vefat eder ve Ankara Cebeci Mezarlığında ebedi isitirahat yurduna, memleketinin kalbine defnedilir84. İkdam, Vakit, İleri, Akşam ve Edebiyat-ı Umûmîye Mecmû‘asında zirâ‘î konulardaki makaleleri yayınlanmıştır. Harf inkılabı sonrası yeni Türkçe ile yayın yapan Hayat ve Musav-ver Muhitde de yazılarına rastlanılmaktadır85.78 Cev   at Rüştü, “Boğaziçi’nin Târîh-i lntibaâtından: Beykoz-Ahmet Midhat Efendi Merhum-4” İkdam Gazetesi, nr. 8149, 19 Teşrîn-i evvel 1335  (19 Ekim 1919), s.379 “İcmâl-i Zirâ‘î -Yeni Ta‘yinler”, Bahçevan Mecmû‘ası, sayı 12, Haziran 1335 (1919), s. 298.80 “İcmâl-i Zirâ‘î”,Bahçıvan Mecmû‘ası, sayı 9, Şubat 1335  (1919), s. 22481Yeni Çiftcilik Mecmû‘ası, sayı 1/51, 1 Temmuz 1340 (1924), s. 395  82 “Zirâ‘î Nüfus ve Makine Meselesi”,Hayat Mecmû‘ası, sayı 19, 7 Nisan 1927, s. 6-783 “Zirâ‘at Me'zûnları Kimlerdir ve Nerelerde Bulunuyorlar?”,Zirâ‘at Gazetesi, yıl 2, sayı 9/21, s. 254.84 “Zirâ‘at Aleminde-Zirâ‘at Alemi Cevat Rüştü’yü Kaybetti...”, Zirâ‘at Gazetesi, yıl 7, sayı 3, Mart 1936, s .9185N.Hikmet Polat, Türk Çiçek ve Zirâ‘at Külütürü zerine Cevad Rüştü’den Bir Güldeste, Kitâbevi, İstanbul 2001, s. 23